एक वचन ..!

“न मी उरले माझ्यात आता
तुझ्यात जरा शोधशील का ..??
भाव या मनीचे माझ्या तू
नकळत आज ओळखशील का .??

तुझ्याच वेड्या स्वप्नात रमले
तिथे मला तू भेटशील का ..??
अलगद या हृदयात तुझ्या तू
मला सामावून घेशील का ..??

पाऊलवाट ओळखीची एक
सोबत माझी होशील का ..?
कधी मावळती होताना मग
मला जवळ करशील का..??

हळूवार स्पर्श होताच तुझा
माझे लाजणे पाहशील का ..??
माझ्या डोळ्यात तुझ्या प्रेमाची
ओढ तुला कळेल का ..??

चांदणे पांघरूण येताना मग
रात्र तुझ ती बोलेल का ..??
माझ्या मनाच्या कोपऱ्यात तुला
तुझेच चित्र दिसेल का ..??

प्रत्येक श्वास बोलला काही
तू काही ऐकले का .??
हवी एक तुझीच साथ मला
एवढे वचन देशील का ..??”

✍️©योगेश खजानदार

निषेध .!! पण कशाचा ???

एक पुतळा फुटला !! आणि अचानक मनातलं बोलला …! निषेध ..!!! पण कसला ?? पुतळा फुटला म्हणून !! अरे !! पण तो पुतळा जातीपातीत विभागला कोणी त्याला शोधा !! नाटकी हार !! नाटकी नमस्कार करणाऱ्या त्या ढोंगी माणसांना शोधा !! अरे मला (पुतळ्याला) फक्त कामापुरत आठवणाऱ्या त्या जमातीला शोधा !! अरे विचार जागवा !! विचारांचे पुतळे बांधा !! त्याला म्हणायचं वैचारिक वारसा !! अरे मी अबोल, निर्जीव !! पण तुम्हाला बोलेल माझ्यातील तो महापुरुष त्याच्या विचारातून !! त्याच्या कार्यातून !!! मी काय रे !! एकदा तरी फुटला जाणारच आहे !! पण विचार !! ते ना फुटतात !!ना जाळले जातात !!! उठा आणि निषेध करायचा सोडून !! विचारांचा पुतळा बांधा !!! हो एक निर्जीव पुतळा तुम्हाला सांगत आहे !! उठा !! विचारांच्या मागे जा !! पुतळ्यांच्या नाही !!!!

“फुटलेल्या या पुतळ्याचा आता
कसला तू निषेध करतोस
निर्जीव आणि अबोल माझ्यात
महापुरुषास त्या शोधतोस

राहिले कोणते विचार न इथे
कसली आपुलकी दाखवतोस
अरे लाज थोडी ठेवायची होती
जाती धर्मात जेव्हा वाटतोस

कधी नमस्कार!! कधी हार!
उगाच नाटक करतोस
अरे तुझ्याच स्वार्थासाठी तू
माझाच अपमान करतोस

उरले का रे महापुरुष एवढ्यात
त्यांना फक्त माझ्यात तु पाहतोस
अरे!! माणसा मला पुजण्या परी
त्याच्या विचारास का न तू पुजतोस!

नको मला हा एकांत आता
जिथे तू कामा पुरता येतोस
पक्षी बोलतात थोडे फार
बाकी एकटाच बोलत असतो

उगाच नको ते ओझे मोठेपणाचे
उगाच मला महापुरुष करतोस
तुकड्या तुकड्यात विखुरतो जेव्हा
मलाच पाया खाली तुडवतोस ..!!

अरे !! फुटलेल्या या पुतळ्याचा आता
कसला तू निषेध करतोस ????”

✍️©योगेश खजानदार

मी आणि माझी आई ..👩‍👧👨‍👧‍👦

“बडबड करणारी आई क्षणभर जरी अबोल झाली तरी मुलाला नकोस होत. घरात आल्या आल्या नजरेत नाही दिसली तरी बैचेन होत. आईने आपल्याला चुकून जरी हाक मारुन नाही बोलावलं तरी मन आईला शोधत फिरत आणि या आईरुपी मायेच्या झाडाला अलगद येऊन बिलगत. आई नावाचं हे झाड किती जरी वठल तरी त्याची सावली हवीहवीशी वाटते ,त्या सावलीत बसून एकदा डोक्यावरती फिरलेला तिचा हात जणू मंद वाऱ्याची झुळूक वाटते, आणि त्या मायेच्या कुशीत साऱ्या जगाची किंमत शून्य वाटते. ”
अगदी सहज सुचलेल्या काही ओळी आईला वाचून दाखवल्या आणि तिच्या डोळ्यात चटकन पाणी आल. ‘मी फक्त तुला प्रेम देत राहिले , पण त्या प्रेमाची सुंदर वाख्या तू केलीस हे पाहून खूप बरं वाटलं !!’ अस आई म्हणाली आणि स्वयंपाक घरात निघून गेली. थोड्या वेळाने जेवायला गेलो तेव्हा ताटात माझ्या आवडीच आम्रखंड होत. मी विचारलं, ‘ आई आज काय विशेष आम्रखंड केलंस ते??’ तर आई म्हणते कशी , ‘ असच केलं रे !! अगदी सहजच !! ‘ पण तिच्या गालातल्या त्या स्मितहास्याने मला सगळं काही सांगितलं. तिच्यासाठी लिहिलेल्या त्या चार ओळी तिला इतक्या आवडल्या की तिने त्याबद्दल मला आम्रखंड दिलं. अगदी मनसोक्त खाल्ल्यावर मी पुन्हा वाचत बसलो.

कित्येक वेळ पुस्तकाची पाने चाळत असताना अचानक थोड्या वेळापूर्वीचा प्रसंग मनात घोळू लागला. मी चार ओळी आईसाठी लिहिल्या, अगदी सहजच. तर तिने मला लगेच माझ्या आवडीचे दिले. मग त्या आईने तर आपल्याला आजपर्यंत किती दिले आणि अजूनही देतच आहे. मग आपण त्या आईचे किती देणे लागतो. केला हिशोब . अगदी आठवून आठवून केला. आणि सहज तोंडातून शब्द निघाले ‘ आई!! तुझ्या प्रेमाचे ऋण फिटता फिटत नाही !! सारे आयुष्य खर्ची केले तरी तुझे प्रेम संपता संपत नाही!!’ पुढे काही शब्द पुसटसे ओठांवर येऊन परतून गेले. कारण खिडकीच्या बाहेर झाडावर एक चिमणी आपल्या पिलांना घास भरवत असताना दिसली. मी पुस्तक बाजूला ठेवले आणि खिडकीजवळ जाऊन उभा राहिलो. क्षणभर हरवून गेलो त्या चिमण्यात. आपल्या चोचीत काहीतरी पकडून आणलं होत तिने आणि पिल आपल्या चोची उघड्या करून आकाशाकडे पाहत होती. चिवचिव करणारी ती पिले त्या घरट्यात खाऊन झाल्यावर आपल्या आईला बिलगुन बसली. कित्येक वेळ मी पहात राहिलो.
मनात असंख्य विचार माझ्या नेहमीच गोंधळ घालत असतात. पण त्या दिवशी ती चिमणी आणि तिची पिले एवढाच विचार माझ्या मनात घोळत होता. राहून राहून वाटायचं , मला बोलता येत , मला लिहिता येत ,मला व्यक्त करता येत म्हणून मी लिहिलेल्या चार ओळी आईला वाचून दाखवू शकलो. त्यामुळे माझे तोंडही गोड झाले . पण या मुक्या पक्षाचं , प्राण्याचं काय ?? ती पिल आपल्या आईला कोणत्या शब्दात सांगत असतील आपल्या भावना ?? कस सांगत असेल वासरू आईचं प्रेम ??? पण मनात विचार आला !! या प्रेमाला, या आई आणि पिलाच्या नात्याला!! खरंच शब्दांची गरज आहे ??नाही ना ?? मग कशी होतात व्यक्त हे मुकी जनावरे ?? असंख्य विचार , नुसते शब्द, शब्द आणि शब्द एवढंच असतं का प्रेम ?? तर नाही !! आपल्याला बोलता येत पण त्यांना नाही, पण तरीही ती पिले आईला आपलं प्रेम व्यक्त करतात. तिच्या पंखाच्या सावलीत ,वादळात तिच्यावर विश्वास ठेवतात. ती नक्की आपल्याला चिऊचा घास घेऊन येईल या आशेवर आपल्या आईची वाट पहात बसतात. खरंय मुके पक्षीही आपलं प्रेम आईला अगदी त्यांच्या भाषेत सांगतात. आपल्या मऊ स्पर्शाने सांगतात.
वेळ येताच आई आपली मार्गदर्शक होते. वेळ येताच आपण कुठे चुकलो तर आपल्याला योग्य सल्ला देते !! आपण कितीही वेळा पडलो तरी पुन्हा जिद्दीने उभ राहायला बळही देते !! आई आयुष्याचं सार्थक करते !! समोरच्या त्या घरट्यात ती चिमणी पिलांना आकाशात झेप कशी घ्यावी ते कदाचित शिकवत होती. मी मात्र त्यांच्या भावना माझ्या शब्दात समजून घेत होतो. कदाचित प्रत्येक आई आपल्या पिलाला , बाळाला?? मुलाला?? सगळे सारखेच !! नाही का ?? हेच सांगत असणार . शिकावं कस !! जगाव कस ! मग ते शब्दात असो की कृत्यातून !! माणूस असो की पक्षी, आई ही शेवटी आईचं असते. तीचं प्रेम कधीचं कमी होत नाही. आपल्या पिल्लांना शिकवताना कित्येक वेळा ती पिल्लं धडपडत होती , चिमणी पुन्हा पुन्हा त्या पिल्लाला सावरून घेत होती. आई !! आयुष्य कसे असावे ते सांगत होती !! अगदी मुक्याने ?? हो !!

माझ्या लक्षात येण्या अगोदर एक मस्त कॉफीचा कप माझ्या शेजारी खिडकीत ठेवला गेला. मी क्षणभर वळून पाहिले तर ती आई होती !! मला जाताना एवढंच म्हणून गेली ‘ थंड होण्या आधीच पिऊन घे !! ‘ मी काहीच बोललो नाही . माझं लक्ष बाहेरच त्या चिमण्या सोबत मुक्त संचार करत होत, ती धडपड पाहत होतं, आपल्याला शोधत होतं. आणि पाहता पाहता साऱ्या चिमण्या आकाशात भुर्र्रर करत उडाल्या. साऱ्या आसमंतात फिरून आल्या. जरा चिवचिवाट जास्तच करत होत्या घरट्यात आल्या तेव्हा. बहुतेक आयुष्याची पहिली झेप आनंदाने साजरी करत असतील. हो ना ?? एक पिल्लू आपल्या आईला बिलगुन बसलं होत. आपलं प्रेम तर व्यक्त नाहीना करत ते ?? कदाचित असेलही !! तो कॉफीचा कप अलगद उचलत मी घरात पाहू लागलो, पाठमोऱ्या आईकडे पाहत राहिलो , ती आपल्या कामात व्यस्त होती आणि माझ्या ओठातून नकळत ओळी बाहेर आल्या .

आई !! तुझ्या प्रेमाचे ऋण, फिटता फिटत नाहीत!!
सारे आयुष्य खर्ची केले तरी, तुझे प्रेम संपता संपत नाही !!
कधी नकळत सांगितले मी , कधी अबोल राहिलो मी !!
आई !! तुझे हे प्रेमरूप, शब्दात सांगता येत नाही !!

आई !! तुझे हे प्रेमरूप,शब्दात सांगता येत नाही !!

©✍️योगेश खजानदार

माय माझी ..👩‍👧

कळत नव्हतं काहीच .. !! पण तो स्पर्श जाणवत होता..!!… कस असत ना !! जन्माला येताच ती आई आपल्या सगळ्या वेदना विसरून त्या आपल्या बाळास आपलंसं करते !! जणू त्या तान्ह्या बाळाला आयुष्याच्या सुरुवातीलाच त्या विधात्याची भेट होते !! कोण म्हणतं देव नसतो ?? अरे आयुष्याच्या पहिल्या श्वासातच त्याने आईरुपात आपल्याला दर्शन दिले! आयुष्याची सुरुवातच तिथून होते !! नाही का?? ...

“श्वास तो पहिलाच होता
पहिलीच होती भेट माझी
रडत होतो मी तेव्हा आणि
रडत होती माय माझी

पहिला स्पर्श माथ्यावरती
नकळत देत होती माय माझी
अश्रुंच्या त्या कडा तेव्हा
पुसत होती माय माझी

मिठीत मला सामावून घेत
आपलंसं करत होती माय माझी
कळत नव्हते काहीच मला
पण कळत होती माय माझी

कित्येक वेदना क्षणात विसरून
हसत होती माय माझी
माझ्या आयुष्याची सुरुवात होऊन
स्वतःस विसरत होती माय माझी

पाहून तिला मी पाहतच राहिलो
प्रेमरूपी सागर माय माझी
जगात येताच घडले दर्शन
त्या विधात्याचे रूप माय माझी

श्वास तो पहिलाच होता
पहिलीच होती भेट माझी ..!!!”

✍️©योगेश खजानदार

चहा ..☕

“अमृत म्हणा , विष म्हणा
काही फरक पडत नाही
वेळेवरती चहा हवा
बाकी काही म्हणणं नाही

सकाळ सकाळ उठल्या उठल्या
याच्या शिवाय पर्याय नाही
पेपर वाचत दोन घोट घेता
स्वर्ग दुसरीकडे कुठे नाही

दूध थोड कमी चालेल
पण साखरे शिवाय पर्याय नाही
हो पत्ती थोडी जास्त टाका
त्याच्या शिवाय मजा नाही

कित्येक चर्चा रंगल्या असता
त्यास सोबत दुसरी नाही
एक कप चहा घेतला आणि
गप्पा तिथे संपत नाही

वाईट म्हणतील काही यास
आपण मात्र लक्ष द्यायचं नाही
वेळेला आपल्या एक कप तरी
चहा घेणं सोडायचं नाही

आळस झटकून टाकायला
याच्या सारखा उपाय नाही
कित्येक आजार याने मग
पळून गेल्या शिवाय राहत नाही

टपरी वर घेतला असता
गोडी काही कमी होत नाही
सिगरेटच्या दोन कश सोबत
त्याची मैत्री काही तुटत नाही

अशा या चहाचे गोडवे
लिहिल्या वाचून राहतं नाही
पण एक कप हातात येताच
दुसरं काही सुचत नाही

तेव्हा , अमृत म्हणा ,विष म्हणा
काही फरक पडत नाही …!!”

✍️©योगेश खजानदार

हळुवार क्षणात..✍️

“अगदी रोजच भांडण व्हावं !!
अस कधीच वाटलं नाही
पण खूप दिवसांनी एकदा व्हावं
अस मात्र उगाच वाटतं राहत !!

थोडंसं रुसाव , फुगाव ,अबोल व्हावं
अस नेहमीच वाटत नाही
पण एकदा तरी क्षणिक रागवाव
अस मनात सतत वाटतं राहत..!!

त्याच्या विरहात, खूप दूर निघून जावं
अस स्वप्नातही कधी पाहिलं नाही
पण क्षणभर तरी दुरावा यावा
अस सारखं मन बोलत राहत.!!!

खूप काही त्याने मला बोलावं
असं ठरवूनही त्याला सांगितलं नाही
पण दोन शब्द प्रेमाचे बोलावे
अस मात्र नेहमी वाटतं राहत

क्षणोक्षणी त्याने जवळच असावं
अस वचन कधीच मागितलं नाही
पण हळव्या वेळी नकळत यावं
अस त्याला सांगावं वाटत राहतं

त्याने व्यक्त व्हावं , सारखं नजरेत असावं
अस कधीच मला वाटल नाही
पण एकदा तरी, मिठीत घट्ट पकडून ठेवावं
अस नेहमी वाटतं राहतं ..!!”

✍️©योगेश खजानदार

चेहरा..😊

“कोणती ही मनास चिंता
कोणती ही आठवण आहे
बदलून गेल्या चेहऱ्यास आता
कोणती नवी ओळख आहे

कोणता हा रंग त्याचा
कोणती नवी वाट आहे
पाहू तरी कुठे आता
सारे काही नवे आहे

राहिले न आता आपुले काही
त्याची व्यर्थ ओढ आहे
गेल्या क्षणात उगा शोधता
सारे हरवून गेले आहे

पुन्हा पुन्हा परतून येता
ती आठवणही एकटी आहे
तिच्यासवे ओलावल्या तेव्हा
अश्रूंची तेवढी साथ आहे

बदलून गेला रंग सारा
कोणता हा दोष आहे
बदलला चेहराच जेव्हा
कोणता हा शोध आहे

थांब जरा ओळख स्वतःस
भरकटली एक जुनी साथ आहे
जिथे थांबली ती तुला सोडण्या
अखेरची ती तुझी ओळख आहे

कोणती ही मनास चिंता
कोणती ही आठवण आहे ..!!!”

✍️© योगेश खजानदार